Category Medycyna

Profilaktyka stomatopatii protetycznych

Ze względu na dużą rolę urazu mechanicznego, infekcji grzybami droż- dżopodobnymi i płytki protez w powstawaniu i rozwoju stomatopatii protetycznych, co jest w dużej mierze związane z higieną jamy ustnej i uzupełnień protetycznych, głównym celem zabiegów profilaktycznych jest utrzymanie czystości w jamie ustnej i niedopuszczanie do odkładania się płytki nazębnej i płytki protez. Eliminację tLrazu mechanicznego osiąga się przez wykonanie protez o gładkich powierzchniach, posiadających dobre utrzymanie i stabilizację na podłożu.

Czytaj wszystko

Niekiedy na błonie śluzowej

Niekiedy na błonie śluzowej w stomatopatiach protetycznych można zauważyć niewielkie plamy pleśniawek, chociaż pleśniawki są również spotykane na zdrowej błonie śluzowej, jednak częściej u użytkujących protezy ruchome.

Jednym ze schorzeń, które mogą być następstwem stomatopatii protetycznych i w pewnym sensie traktowane jako jeden z ich przejawów, jest przewlekła kandydiaza, określona przez Cawsona jako Candida leukoplakia. W obrazie klinicznym zmiany charakteryzują się obecnością białawych płytek twardych i szorstkich w dotyku, o pobrzeżu nieregularnym, ale dobrze ograniczonym, często z otoczką przekrwienia. Po-dobnie jak we właściwych leukoplakiach, płytki nie dają się zeskrobać, ale ich fragmenty mogą być odłączane za pomocą ostrego instrumentu. Zmiany są głównie umiejscowione na policzkach, języku, podniebieniu, wargach i bardzo rzadko na dziąsłach. Badaniem mykologicznym stwierdza się w ślinie i wymazach z błon śluzowych obecność Candida albicans, które są również obecne w zwykłych stomatopatiach protetycznych. Należy dodać, że schorzenie to występuje głównie u mężczyzn pomiędzy 30 a 70 rokiem życia.

Czytaj wszystko

Nasuwa się w tym miejscu pytanie

Powyższy indeks jest pomocny przy ocenie przez lekarza problemu higieny jamy ustnej, z jakim spotyka się u danego pacjenta.

Nasuwa się w tym miejscu pytanie, jakie postępowanie mogłoby być najbardziej racjonalne dla zachowania zdrowej jamy ustnej u użytkowników ruchomych uzupełnień protetycznych, które, jak wiadomo, stwarzają potencjalne możliwości większego gromadzenia się płytki.

Czytaj wszystko

Szyny zgryzowe

Szyny zgryzowe są to konstrukcje stosowane zwykle przy pełnych lukach zębowych, pomocne w protetycznym leczeniu parafunkcji, miopa- tii, artropatii, bólów głowy pochodzenia mięśniowego oraz zapobieganiu nadmiernemu ścieraniu zębów, jak również w profilaktyce ww. schorzeń. Pokrywają one powierzchnie zwarciowe łuków zębowych, zmieniając na korzystniejsze dotychczas istniejące stosunki okludalne. Wykonuje się je częściej w szczęce niż w żuchwie, zwykle do użytku w czasie nocy, chociaż w niektórych przypadkach użytkowane są również całodobowo. Wykonuje się je przeważnie z przezroczystego tworzywa •akrylowego, polimeryzowanego chemicznie lub termicznie. W razie istnienia wskazań wykonuje się je również z elastycznego akrylu lub z silikonu. Z miękkiego tworzywa wykonuje się np. szyny ochronne dla pięściarzy.

Czytaj wszystko

Leczenie farmakologiczne

U pacjentów z ogólnie złym stanem zdrowia, po leczeniu antybiotykami, kortykosteroidami, po radio- i chemioterapii w następstwie nowotworów u osobników niedorozwiniętych, u których stwierdzi się objawy stoma- topatii protetycznej powikłanej infekcją Candida albicans, oraz w przypadkach innych niż wyżej opisane, kiedy grzyby drożdżopodobne oprócz wymazów z podniebienia dają się również wyhodować z błony śluzowej policzka, języka czy gardła, samo leczenie nie jest skuteczne i należy zastosować leki przeciwgrzybicze.

Czytaj wszystko

Według Zarba

Według Zarba i współprac, szyny zgryzowe mogą być określane jako konstrukcje umożliwiające: 1) aktywne repozycjonowanie żuchwy w jakimkolwiek teoretycznie zalecanym układzie w stosunku do szczęki,

– 2) przerywanie nawyków zwarciowych przez ustanowienie nowych stosunków pomiędzy guzkami i bruzdami zębów przeciwstawnych, 3) odzyskanie przez narząd żucia stanu wygody jako podstawy dla dalszej przebudowy zwarcia.

Czytaj wszystko

U dzieci do 6 roku życia

U dzieci do 6 roku życia stosowane są zazwyczaj protezy ruchome częściowe, rzadziej całkowite, w miarę możliwości pozbawione klamer, ewentualnie z klamrami grotowymi lub Adamsa. Zadowalające utrzymanie można uzyskać na drodze adhezji i kohezji płyty protezy do podłoża oraz przez zaadaptowanie się pacjenta, z czym dzieci zwykle nie mają kłopotów.

Płyta protezy powinna być lekka i cienka, tak aby nie zmniejszała pojemności jamy ustnej i była wygodna w użytkowaniu. W celu nieha- mowania wzrostu szczęki protezę konstruuje się zwykle bez płyty przedsionkowej. Jeżeli jest ona niezbędna (proteza całkowita), to powinna być stosunkowo krótka, a proteza często wymieniana.

Czytaj wszystko

W badaniu zewnątrzustnym

W badaniu zewnątrzustnym zwraca się uwagę na zmiany w proporcjach rysów twarzy (skrócenie dolnego odcinka), ewentualne uwypuklenia, zapadnięcia czy inne widoczne nieprawidłowości. W badaniu wewnątrzustnym weryfikuje się subiektywne doznania pacjenta ze stanem faktycznym. Szczególną uwagę zwraca się na przebieg powierzchni zwarciowych, na obecność węzłów urazowych, ilości, jakości i rozmieszczenia resztkowego uzębienia oraz na stan błony śluzowej i przyzębia.

Czytaj wszystko

W przypadkach zgryzów głębokich

W przypadkach zgryzów głębokich w celu ochrony przed bólem w stawach sż lub w tkankach miękkich okołozębowych, spowodowanym nagryzaniem zębów przeciwstawnych, lub też niekiedy ze względów estetycznych u niektórych pacjentów wytwarza się odruch obronny polegający na nawykowym ustawianiu żuchwy w podniesionym zwarciu. W takich przypadkach postępowanie może być jednoetapowe, polegające na wykonaniu szkieletowej protezy nakładkowej pierwszego typu.

Czytaj wszystko

Sposoby postępowania w leczeniu skojarzonym

Sposoby postępowania w leczeniu skojarzonym. W pierwszym rozpoczyna się leczenie farmakologiczne przez nakraplanie zawiesiny antybiotyku przeciwgrzybiczego na starą protezę, które prowadzi się przez dwa tygodnie. W tym czasie wykonuje się nową protezę i oddaje pacjentowi, a następnie przez kolejny tydzień kontynuuje nakraplanie, ale już na nowej protezie. W ten sposób unika się zainfekowania nowej protezy przez istniejące jeszcze w jamie ustnej kolonie grzybów drożdżopodob- nych.

Czytaj wszystko

Przedłużająca się długość ludzkiego życia

Przedłużająca się długość ludzkiego życia i rozwój lecznictwa protetycznego sprawiły, że coraz więcej ludzi i przez coraz dłuższy czas użytkuje protezy ruchome płytowe. Kotilainen podaje, że w Finlandii około 40% dorosłej populacji użytkuje protezy ruchome, a w grupie wiekowej powyżej 76 lat liczba ta wzrasta do 89,6%. Budtz-Jorgensen i współprac, na podstawie badań epidemiologicznych przeprowadzonych w Danii stwierdzili występowanie stomatopatii protetycznej u 65% dorosłych użytkowników protez ruchomych. Według Deeley (cyt. Spiechowicz 1973) w St. Zjedli. AP rocznie wykonuje się około 10 milionów ruchomych uzupełnień protetycznych, z czego od 23 do 58% pacjentów źle toleruje użytkowane przez siebie protezy. W Polsce w ciągu roku wykonuje się około milion protez ruchomych, z których wiele jest źle tolerowanych przez pacjentów i liczba zmian w podłożu jest również bardzo duża. Z uwagi na powyższe, poznanie przyczyn powstawania stomatopatii protetycznych, metod ich rozpoznawania i różnicowania oraz profilaktyki i leczenia tego schorzenia jest bardzo istotne dla zdrowia jednostki i społeczeństwa.

Czytaj wszystko

Utrwalenie wyników pierwszego etapu leczenia

Utrwalenie wyników pierwszego etapu leczenia protezą nakładkową, uzupełnieniami stałymi i ruchomymi: a – jama ustna przed leczeniem, b – jama ustna po leczeniu i rehabilitacji.

Protezy nakładkowe pozwalają uzyskać korzystne wyniki w leczeniu głębokich zgryzów urazowych, w parodontopatiach przez zastosowanie nakładów do szynoprotez. Nieznaczne podniesienie wysokości zwarcia w przypadkach parodontopatii pozwala na rozklinowanie zębów przeciwstawnych w zwarciu centralnym, co zmniejsza lub znosi urazy ozębnowe podczas bocznych ruchów żuchwy. Protezy nakładkowe są również skuteczne w protetycznym leczeniu’ artropatii powstałej w wyniku obniżenia wysokości zwarcia, jak również w hipodoncji i rozszczepach podniebienia i związanych z nimi zaburzeniach zgryzowych.

Czytaj wszystko

Odnośnie do występowania formy grzybniowej

Szczególnie drugi wniosek Majewskiego wydaje się być bardzo interesujący, gdyż stanowi próbę wyjaśnienia mechanizmu powstawania intensywnego, rozlanego stanu zapalnego w przebiegu stomatopatii protetycznej powikłanej infekcją przez Candida albicans, trudno wytłuma- czalnego innymi przyczynami.

Odnośnie do występowania formy grzybniowej (pseudomycelialnej) Candida albicans stwierdzenia innych autorów nie są zgodne z badaniami Majewskiego. Powodem rozbieżności są być może różnice metodyczne i interpretacyjne. Arendorf i Walker również wykryli grzybniową, rze- komostrzępkową postać Candida u trzech zdrowych nosicieli tego gatunku grzyba, co wzbudziło ich wątpliwości, czy jest to rzeczywisty wskaźnik infekcji.

Czytaj wszystko

W celu potwierdzenia uczulenia

W celu potwierdzenia uczulenia na materiał protezy przeprowadza się próby uczuleniowe naśluzówkowe lub naskórkowe. Próby naśluzów- kowe są trudne w realizacji i interpretacji. Bardziej praktyczne, chociaż nie zawsze pewne, są próby naskórkowe, które polegają na przykładaniu domniemanego alergenu na skórę na okres 24-48 godzin i odczytywaniu wyników po 24, 48 i 72 godzinach. Ujemny wynik nie wyklucza, że badana substancja jest alergenem w razie odmiennego sposobu wykonania próby. Wynik dodatni nie zawsze świadczy o właściwościach uczulających danego materiału, gdyż może być rezultatem nieswoistego działania toksycznego. Najczęściej wykonuje się próby z 5, 10 i 50(% olejo^-

Czytaj wszystko

Carrel i Chialastri

Carrel i Chialastri proponują następujący podział, który może być pomocny w leczeniu protetycznym w wieku rozwojowym. Wyróżniają oni trzy klasy:

Powyższa klasyfikacja może służyć jako przewodnik w leczeniu protetycznym, które będzie się różniło w zależności od tego, czy brak dotyczy tylko zębów, czy również innych tkanek wewnątrz- lub zewnątrz- ustnych oraz czy jest on powikłany zaburzeniami zgryzu, wymagającymi, leczenia ortodontycznego.

Czytaj wszystko